حجیت تفسیر موضوعی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد سطح عالی حوزه علمیه قم

2 استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم و دانش‌آموخته سطح چهار حوزه علمیه و دکتری فقه و معارف گرایش تفسیر و علوم قرآن

چکیده
قرآن کریم کتاب هدایت الهی است که برای روشن کردن مقاصد الهی آن و مدلول آیاتش نیاز به استنطاق است.تفسیر موضوعی ضابطه‌مند اسلوبی کارآمد در جستجوی معارف الهی در قرآن کریم و پاسخگویی به نیازهای معرفتی روزافزون بشر است. مهمّ‌ترین مسئله در مورد تفسیر موضوعی حجّیّت و اعتبار نتایج این اسلوب تفسیری است. این تحقیق با روش اجتهادی همراه با داده پردازی توصیفی، تحلیلی و انتقادی در پی بررسی ادلّه حجّیّت تفسیر موضوعی از جهت اقتضا و موانع احتمالی نقلی و عقلیِ اعتبار این روش تفسیری است. مهمّ‌ترین نتایج و نوآوری‌های این پژوهش چنین است: 1- اثبات رابطه عموم و خصوص من وجه بین تفسیر قرآن به قرآن و تفسیر موضوعی. 2- کافی بودن ادلّه حجّیت تفسیر قرآن به قرآن برای اثبات حجّیت تفسیر موضوعی در نقطه اشتراک. 3- تمام بودن استدلال به برخی از آیات و روایات و سیره عقلایی مورد امضا و اجماع برای اثبات حجّیّت این نوع تفسیر. 4- عدم مانعیّت روایات ضرب و ادلّه عقلی مطرح شده از حجّیّت تفسیر موضوعی.

کلیدواژه‌ها