1
دانشپژوه گروه فقهالجزا مؤسسه عالی فقه و علوم اسلامی/ نویسنده مسئول
2
پژوهشگر گروه فقهالجزا مؤسسه عالی فقه و علوم اسلامی و مدرس سطوح عالی حوزه علمیه قم
چکیده
«بغی» و شورش بر حکومت حاکم اسلامی از موضوعاتی است که در فقه امامیه موضوع احکام متعددی قرارگرفته است. برخی از فقیهان امامیه، آیه شریفه بغی را شامل «بغی» مصطلح دانسته و به استناد این آیه، احکام و شرایطی را برای جرم «بغی» اثبات یا نفی کردهاند. در مقابل، برخی دیگر این آیه را بیارتباط با قیام علیه حکومت دانسته و مفاد آن را مختص به نزاعهای طایفهای در جامعه اسلامی میدانند. بر اساس دیدگاه اخیر، اثبات شرایطی مانند داشتن گروه در تحقق بغی به استناد آیه بغی یا نفی برخی شروط به استناد اطلاق این آیه از اساس نادرست است. مقاله پیشرو با روش تحلیلی و انتقادی، آیه مورد نظر را مورد ارزیابی قرار داده و ارتباط آن بر بغی مصطلح فقهی از دو زاویه استظهار عرفی و تفسیر روایی بررسی نموده است. یافتههای این پژوهش حاکی از این است که ظهور عرفی الفاظ به کار رفته در آیه شریفه هیچ ارتباطی با قیام علیه حکومت اسلامی ندارد و بیانهای گوناگونی برای استظهار شمولیت نسبت به بغی ارائه شده، قابل قبول نیست. روایاتی که ممکن است در اثبات ارتباط آیه شریفه با بغی مصطلح مورد استناد قرار گیرند نیز به جهت ضعف سند یا دلالت، قابلیت استدلال ندارند.
نصراللهی,سید محمد حسن و محمدی,محمدجواد . (1404). تأملی در دلالت آیه بغی بر قیام علیه حکومت اسلامی. دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی قرآن، فقه و حقوق اسلامی, 19(19), 119-137.
MLA
نصراللهی,سید محمد حسن , و محمدی,محمدجواد . "تأملی در دلالت آیه بغی بر قیام علیه حکومت اسلامی", دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی قرآن، فقه و حقوق اسلامی, 19, 19, 1404, 119-137.
HARVARD
نصراللهی سید محمد حسن, محمدی محمدجواد. (1404). 'تأملی در دلالت آیه بغی بر قیام علیه حکومت اسلامی', دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی قرآن، فقه و حقوق اسلامی, 19(19), pp. 119-137.
CHICAGO
سید محمد حسن نصراللهی و محمدجواد محمدی, "تأملی در دلالت آیه بغی بر قیام علیه حکومت اسلامی," دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی قرآن، فقه و حقوق اسلامی, 19 19 (1404): 119-137,
VANCOUVER
نصراللهی سید محمد حسن, محمدی محمدجواد. تأملی در دلالت آیه بغی بر قیام علیه حکومت اسلامی. دوفصلنامه علمی ـ پژوهشی قرآن، فقه و حقوق اسلامی, 1404; 19(19): 119-137.
